Jak choruje serce? – co opiekun powinien wiedzieć?

Choroby serca u psów i kotów mogą mieć różne przyczyny i przebieg, a ich wczesne wykrycie ma kluczowe znaczenie dla jakości i długości życia naszych czworonożnych przyjaciół. Dzielimy je na wady wrodzone, choroby nabyte oraz powikłania kardiologiczne wynikające z chorób ogólnoustrojowych.

1. Wady wrodzone

Wady wrodzone serca to zaburzenia obecne od urodzenia, wynikające z nieprawidłowego rozwoju serca lub dużych naczyń krwionośnych na etapie płodowym. Mogą one prowadzić do przeciążenia jam serca, zaburzeń przepływu krwi i w konsekwencji do szybkiego rozwoju niewydolności krążenia. Często są one rozpoznawane u bardzo młodych zwierząt podczas pierwszej wizyty u lekarza weterynarii, choć łagodniejsze formy mogą ujawnić się dopiero w wieku dorosłym. Szczególną czujność powinni zachować opiekunowie ras predysponowanych genetycznie.

2. Choroby nabyte

Choroby nabyte rozwijają się w trakcie życia zwierzęcia i stanowią zdecydowaną większość przypadków kardiologicznych:

• Psy: Najczęściej diagnozuje się choroby zastawek (zwłaszcza u ras małych i średnich), prowadzące do ich zwyrodnienia i niedomykalności. Typowym objawem jest spadek tolerancji wysiłkowej oraz przyspieszenie oddychania w spoczynku.

• Koty: Dominują choroby mięśnia sercowego, tzw. kardiomiopatie (np. kardiomiopatia przerostowa – HCM, kardiomiopatia restrykcyjna – RCM). Warto wiedzieć, że u kotów choroba serca nigdy nie objawia się kaszlem – znacznie częściej sygnałem alarmowym jest przyspieszony oddech w spoczynku, apatia lub nagłe osłabienie.

3. Powikłania chorób ogólnoustrojowych

Organizm jest zbiorem naczyń połączonych, nieprawidłowe działanie innych narządów ma często wpływ na serce i układ krążenia. Nadczynność tarczycy (bardzo częsta u starszych kotów), przewlekła choroba nerek, nadciśnienie tętnicze, choroby hormonalne czy długotrwała anemia mogą prowadzić do nieodwracalnych zmian w strukturze serca. W takich przypadkach kluczem do sukcesu jest jednoczesne leczenie choroby podstawowej i wsparcie kardiologiczne.

Jak rozpoznać problem?

Zmiany w sercu mogą przez długi czas przebiegać bezobjawowo. Niepokój opiekuna powinny wzbudzić:

• – szybkie męczenie się na spacerach,
• – omdlenia i utraty przytomności
• – przyspieszony oddech lub „oddychanie brzuchem”
• – powiększenie obrysu jamy brzusznej.
• – nagła utrata czucia w kończynach ( u kotów )

Diagnostyka i profilaktyka

Regularne badania u lekarza weterynarii  to jedyna droga do wczesnego wykrycia nieprawidłowości. Podstawą jest dokładne osłuchiwanie serca podczas każdej wizyty w gabinecie. W przypadku stwierdzenia szmerów osłuchowych nad sercem , arytmii konieczne są badania specjalistyczne: echo serca,  EKG oraz pomiar ciśnienia krwi – szczególnie ważne u starszych kotów.

Wczesna diagnoza pozwala na wdrożenie odpowiedniego leczenia farmakologicznego, które może znacząco spowolnić postęp choroby i zapewnić zwierzęciu komfortowe życie przez wiele lat.